Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Reacties0

Case-serie renale ANCA-vasculitis

Een internist-nefroloog diagnosticeerde in relatief korte tijd vier gevallen van renale ANCA-vasculitis in een groep patiënten met een vergelijkbaar beroep. Zij zocht contact met het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten (NCvB). Gezamenlijk deden ze onderzoek om inzicht te verkrijgen in de relatie tussen dit ziektebeeld en werkgerelateerde blootstellingen.
© Daisy-Daisy / Getty Images / iStock
Een internist-nefroloog deed samen met het NCvB bij tien patiënten een verkennend onderzoek. Haar vraag was of er bij deze patiënten met de zeldzame auto-immuunziekte renale ANCA-vasculitis sprake was van een beroepsziekte. Om de vraag te beantwoorden hebben de auteurs een literatuuronderzoek uitgevoerd (zie het uitgebreide artikel op TBV-online.nl) en een uitgebreide (arbeids-)anamnese afgenomen. De combinatie van vasculitis en beroepsmatige blootstelling leverde zestien artikelen op, waarvan we vier voor deze case-serie hebben opgenomen.1-4 Bij negen van de tien patiënten is een renale ANCA-vasculitis vastgesteld. Eén patiënt had een nefrotisch syndroom op basis van ‘minimal change’-nefropathie. Deze patiënt werd wel geïncludeerd omdat hij een aantal van de andere patiënten kende en een vergelijkbare beroepsmatige blootstelling had. Het betrof allemaal mannen boven de 50 jaar. Drie patiënten waren eerder gediagnosticeerd met sarcoïdose. Zeven van de tien patiënten hadden een rookverleden. Zes van de tien patiënten zijn werkzaam, of werkzaam geweest, als loodgieter. Drie waren inmiddels werkzaam in een ander beroep, maar vaak wel met vergelijkbare werkzaamheden. Andere beroepen waren hovenier, tegelzetter en werknemer bij een bedrijf dat houten trappen maakt. Verdachte werkgerelateerde blootstellingen waren onder meer silica, teer, metalen (zink, lood, tin) en lijmstoffen. Deze blootstellingen, met name silica, komen daarbij overeen met wat in de literatuur wordt beschreven. Handelingen met de risicovolle blootstelling zijn bijvoorbeeld slijpen en frezen, lijmen en schoonmaken.

Auto-immuunziekte

Renale ANCA-vasculitis is een zeldzame autoimmuunziekte met een ontsteking van de bloedvaten. Klinisch kan renale ANCA-vasculitis onderverdeeld worden in de volgende subtypen: granulomatose met polyangiitis (GPA), microscopische polyangiitis (MPA) en eosinofiele granulomatose met polyangiitis (EGPA). Daarbij gaat het niet alleen om renale ANCA-vasculitis, maar ook om andere auto-immuunziekten zoals reumatoïde artritis, systemische sclerose en systemische lupus erythematosus.

Beschouwing en leerpunten

In deze case-serie wordt een vergelijkbare werkgerelateerde blootstelling beschreven in een kleine groep patiënten met renale ANCA-vasculitis. Een groot deel van deze patiënten is werkzaam (geweest) als loodgieter.
Een causale relatie kan niet worden vastgesteld. Het is echter wel opvallend dat deze zeldzame aandoening in één regionaal ziekenhuis werd vastgesteld bij een groep patiënten met een vergelijkbare beroepsmatige achtergrond of gedeelde blootstellingsfactoren. Dergelijke waarnemingen vanuit de kliniek kunnen een eerste stap zijn om beroepsziekten zichtbaar te maken. Voor bedrijfsartsen zaak om hierop alert te zijn.

Referenties

1.Zhao WM, Wang ZJ, Shi R, et al. Environmental factors influencing the risk of ANCA-associated vasculitis. Front Immunol. 2022 Sep 2;13:991256. doi: 10.3389/fimmu.2022.991256. PMID: 36119110; PMCID: PMC9479327.

2.Gómez-Puerta JA, Gedmintas L, Costenbader KH. The association between silica exposure and development of ANCA-associated vasculitis: systematic review and meta-analysis. Autoimmun Rev. 2013 Oct;12(12):1129-35. doi: 10.1016/j.autrev.2013.06.016. Epub 2013 Jun 29. PMID: 23820041; PMCID: PMC4086751.

3.Maritati F, Peyronel F, Fenaroli P, Pegoraro F, Lastrucci V, Benigno GD, Palmisano A, Rossi GM, Urban ML, Alberici F, Fraticelli P, Emmi G, Corradi M, Vaglio A. Occupational exposures and smoking in eosinophilic granulomatosis with polyangiitis: A case-control study. Arthritis Rheumatol. 2021 Sep;73(9):1694-1702. doi: 10.1002/art.41722. Epub 2021 Aug 9. PMID: 33750006.

4.Mulloy KB. Silica exposure and systemic vasculitis. Environ Health Perspect. 2003 Dec;111(16):1933-8. doi: 10.1289/ehp.6400. PMID: 14644669; PMCID: PMC1241769.

Monique Derikx, Marieke Yo, Dylan Prent, Faridi Jamaludin, Sietske Tamminga en Henk van der Molen zijn allen verbonden aan Amsterdam UMC, Amsterdam Contact: m.h.m.derikx@amsterdamumc.nl

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen
account, maak dan hieronder een account aan.
Lees ook de spelregels.