Home Een requiem voor de bedrijfsarts?

Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Reacties0

Een requiem voor de bedrijfsarts?

Avatar
Dolf Algra
'Het roer moet om! Wij denken dat de rol en positie van de bedrijfsarts essentieel anders moet worden ingevuld.
Dolf Algra is opiniemaker en commentator zorg en sociale zekerheid, én oud-bedrijfsarts
Zo doorgaan is het failliet van ons vak’. Dat was de alarmerende oproep van Hans Burggraaff en Adriaan Wiersma in het januarinummer van het TBV. Het leest als een cri de coeur van twee oude rotten in het vak. De noodklok wordt geluid. Luid en duidelijk: act now, anders gaat de bedrijfsarts als de dodo onder dokters de annalen in. Het is aanpassen óf uitsterven. De schrijvers spreken niet met meel in de mond, ze schenken klare wijn. Vrij straffe wijn wel te verstaan. Ze kiezen voor een Grote Omwenteling. Grondige sloop, gevolgd door futuristische nieuwbouw.

Hoe ziet deze game changer er eigenlijk uit?

De contouren: om te beginnen wordt het al oude KNMG-dogma van scheiding tussen behandeling en controle definitief ten grave gedragen. Verzuimbegeleiding wordt namelijk in de curatieve sector gepositioneerd. Want, zo stellen de schrijvers, ‘met betrekkelijk geringe inspanning kunnen huisartsen, gz-psychologen en andere medisch specialisten de verzuimbegeleiding zo in hun dagelijkse praktijk meenemen’. Dat is toch wel een dingetje.
Ook een ander fundament van het huidige sociale zekerheidstelsel, het risque social, moet op de schop en wordt vervangen door risque professionel-stelsel. Want het moet lonen om een beroepsziekte te hebben op basis van het principe dat de vervuiler betaalt. Ook die hakt erin.
En ten slotte en zeker niet minder spectaculair: ‘de arbeidsgeneeskunde moet deel gaan uitmaken van de reguliere zorg én betaald vanuit basispakket ZVW. De bedrijfsarts moet daarvoor worden losgekoppeld van haar huidige klanten (de bedrijven) en de bedrijfsarts zelf wordt omgebouwd tot arbeidsgeneeskundige die als anderhalfslijns specialist in een gezondheidscentrum gaat werken’.
Alles overziend impliceert dit het einde van de bedrijfsarts, het achterliggende businessmodel en daarmee ook het einde van de arbodiensten. Ja, das war einmal. Dit alles ten bate van het betere.

KNMG, NVAB als NVVG bestuurdersproof

De blauwdruk van Burggraaff en Wiersma komt niet zomaar uit de lucht vallen. De hang naar terugkeer in de zorg is onder bepaalde groepen bedrijfsartsen altijd (erg) groot geweest. De schrijvers blijken voort te borduren op het spraakmakende KPMG Plexus rapport Scenariostudie arbeidsgerelateerde zorg uit 2013. In deze studie werd op verzoek van SZW een vijftal basisscenario’s voor de toekomst van de bedrijfsgezondheidszorg uitgewerkt. Dit voorstel lijkt een creatieve combinatie van klinische arbeidsgeneeskunde in de tweede lijn (scenario 2), het model zonder bedrijfsarts (scenario 3) én specialisering binnen de eerste lijn (scenario 5). Kortom: voor ieder wat wils. En, ook niet onbelangrijk, het sluit nauw aan bij het KNMG-rapport Zorg die werkt (2017) over de arbeidsarts én de vigerende strategie van de NVAB breng de bedrijfsarts terug in de zorg.

Onbegaanbare weg

Maar Rutte 2 koos op basis van een totaal verdeeld SER-advies in 2014 niet voor een grote stelselwijziging, maar voor aanpassingen binnen het huidige stelsel (scenario 1). Een marsroute die het huidige kabinet ook volgt. Intussen zijn zowel het Plexus, als het KNMG-rapport diep weggezakt in het ronde archief. Het Plexus-rapport is zelfs niet meer op internet terug te vinden. En ook de NVAB-strategie – de arbeidsarts werkend in gezondheidscentrum betaald vanuit basispakket – is een stille dood aan het sterven.

Hoe nu verder?

Het plan van Hans Burggraaff en Adriaan Wiersma oogt als een bedrijfsartsenvariant van het Nationaal ZorgFonds van de SP en komt mij weinig realistisch over. Maar toch verdienen zij alle credits voor hun dappere poging het debat en de discussie over de toekomst van de bedrijfsarts los te trekken. Je moet schieten om te kunnen scoren, zei ons aller Johan Cruijff al. Wellicht helpt dit om de chronische identiteitscrises, waarin de NVAB zichzelf zo kunstig heeft gemanoeuvreerd te doorbreken. De tijd lijkt er meer dan rijp voor. Ik kies voor andere aanvliegroute.

Mijn stelling is: een fusie tussen NVAB en NVVG is op korte termijn noodzakelijk én onontkoombaar. Nu u weer!

Dolf Algra is opiniemaker en commentator zorg en sociale zekerheid, én oud-bedrijfsarts

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.