Het besef dat bevordering van diversiteit en inclusie op het werk belangrijk is en veel kan opleveren, dringt steeds meer door. Maar hoe zet je dit besef om in actie? Hoe voorkom je dat het bij woorden en goede bedoelingen blijft? In "De inclusiemarathon" interviewen Kauthar Bouchallikht (voormalig Tweede Kamerlid) en Zoë Papaikonomou (onderzoeksjournalist en docent) 41 diversiteitsprofessionals en -onderzoekers.
Begrippen
Diversiteit gaat over onderlinge verschillen, inclusie over wat je met die verschillen doet en gelijkwaardigheid betreft de omgang met (machts-)verschillen. Het gaat ook over racisme, seksisme, ableisme (discriminatie van mensen met een beperking) of homofobe grappen. Diversiteitsprofessionals richten zich op gelijke behandeling en kansen door het verwijderen van barrières, waardoor sommige groepen een historisch of maatschappelijk gegroeide ongelijkheid ervaren. Inclusie betreft niet alleen de uitnodiging voor een feestje, maar ook het ten dans worden gevraagd en mee mogen bepalen op welke muziek wordt gedanst. Als niet iedereen mag meebeslissen over de playlist of zelf kan besluiten om te dansen of niet, is sprake van schijninclusie. Het gaat erom dat je gezien wordt, zoals je bent. Inclusie gaat ook over het mogen bevragen wie en wat als norm worden beschouwd en daarin verandering voorstellen. Er is pas sprake van inclusie als de ‘ander’ en diens cultuur als gelijkwaardig worden gezien en wanneer het oordelen vanuit eigen referentiekaders wordt losgelaten.

Ontwikkelingen in de samenleving kunnen niet los worden gezien van de werkvloer. Bewegingen als MeToo, Black Lives Matter en Pride werken door op het werk. Mondiaal bewustzijn is daarbij van belang. Systemen van uitsluiting en onderdrukking worden herhaald en versterkt. Andersom hebben bewegingen die zich verzetten tegen uitsluiting en onderdrukking ook wereldwijd effect. Op de werkvloer moet de vertaalslag plaatsvinden van verontwaardiging en bewustwording naar concreet beleid en cultuurverandering.
Meer creativiteit, betere beslissingen
Uit onderzoek, zoals dat door McKinsey en het Kennisinstituut Integratie en Samenleving blijkt dat meer diversiteit leidt tot meer creativiteit,
beter afgewogen beslissingen en dus meer omzet. Dat geldt alleen als de werkomgeving daadwerkelijk inclusief is en alle perspectieven echt gezien en gekend worden. Als je verschil binnenhaalt, kan dat ook schuren. Diversiteit leidt er niet toe dat de groepsdynamiek vanzelf verandert en inclusief wordt. Dat vergt continue aandacht. Dit boek geeft concrete voorbeelden van hoe bedrijven dat kunnen doen.
▶ Marieke van Hoffen is bedrijfsarts en TBV-redacteur, Rijswijk. Contact: m.van.hoffen@humancapitalcare.nl


