De endocrinoloog met oog voor werk

Ling Oei is in de eerste plaats internist-endocrinoloog en wetenschapper, maar vond haar weg naar klinische arbeidsgeneeskunde in het Amsterdam UMC. ‘Ik ben er eigenlijk ingerold,’ vertelt ze. ‘Naast mijn werk als medisch specialist ging ik verzuimspreekuren doen bij een kleine arbodienst. Dat beviel zo goed dat ik er ruim twee jaar heb gewerkt.’ De dynamiek van het verzuimspreekuur en het contact met de werkende mens gaven haar nieuwe voldoening. ‘Werk is een wezenlijk onderdeel van ons leven. Natuurlijk moet je rondkomen, geld verdienen en overleven, maar werk is nog zoveel meer. Mensen bijstaan die vragen hebben over gezondheid en werk, of ermee in de knel zitten, dat vind ik supermooi.’

Specialisten en werk

Het liefst had Ling alles gedaan: ‘als er meer uren in een week zaten, had ik het werk bij de arbodienst er graag naast gehouden, maar op een gegeven moment moet je keuzes maken om ook wetenschappelijk en op onderwijsniveau impact te kunnen maken.’ Via Frederieke Schaafsma kwam zij terecht bij de academische werkplaats klinische arbeidsgeneeskunde in het Amsterdam UMC.

Ling combineert haar klinische werk met een coördinerende rol bij de academische werkplaats, voor twee dagen in de week. In samenwerking met de NSPOH en SGBO organiseert ze trainingsdagen waar medisch specialisten en bedrijfsartsen samen in een klasje zitten. ‘Het onderwijs is probleemgestuurd en gericht op werk, met veel ruimte voor discussie. We laten bijvoorbeeld revalidatieartsen en bedrijfsartsen samen kijken naar een casus van een jonge patiënt met MS. Hoe houd je zo iemand aan het werk? Bij dermatologie gaat het over contacteczeem en werkomstandigheden. Door disciplines samen te brengen, ontstaat er een kruisbestuiving die de patiënt direct ten goede komt.’

Hormoonverstorende stoffen

Voor Ling is preventie een breed begrip. ‘Preventie betekent voorkomen, dus de vraag is wát je voorkomt – is dat ziekte, verergering van klachten, verzuim? Vaak gaat het om het voorkomen van reversibele gezondheidsschade, op meerdere niveaus. Soms kun je ziekte niet voorkomen, maar je kunt er wel voor zorgen dat iemand zo gezond en gelukkig mogelijk aan het werk blijft. Ik wil daar als arts aan blijven bijdragen.’

Als endocrinoloog kijkt ze met een specifieke bril naar de werkomgeving. ‘Ik zag gaandeweg een duidelijke link: denk aan de blootstelling aan chemische stoffen op de werkvloer. Veel van die stoffen zijn hormoonverstorend. In de bedrijfsgeneeskunde zijn beroepsziekten al lang een thema, maar de koppeling met mijn eigen vakgebied kan nog veel scherper.’

Binnenvetter

Ling geniet ervan als een werknemer door haar advies weer de regie pakt. Ze herinnert zich een man van middelbare leeftijd met fysiek zwaar werk, allerlei sociale problemen en aanzienlijk overgewicht. Hij viel regelmatig uit. ‘Deze man was een binnenvetter, iemand die niet snel om hulp vroeg. Ik heb toen tactisch het onderwerp overgewicht aangesneden en hem gewezen op de Gecombineerde Leefstijl Interventie (GLI). Alleen al het feit dat we het erover hadden en ik hem een concreet handvat bood, deed iets met hem. Toen hij later vertelde dat hij de verwijzing had opgepakt, zag je de lichtpuntjes in zijn ogen. Hoewel ik niet eens de effecten van de GLI heb gezien, is dit voor mij een succesverhaal. Ik zag dat deze man oprecht enthousiast was en ik kon voelen hoe belangrijk dit voor hem was.’

De preventie-generatie

In haar rol als coördinator bij het Amsterdam UMC ziet Ling een kentering in de medische wereld. Bij de werving van jonge onderzoekers en artsen valt haar één ding direct op: ‘ze noemen bijna allemaal spontaan het woord preventie. De generatie van rond de 25, 30 jaar oud zien preventie als een roeping. In onze tijd stond preventie veel minder op de voorgrond, toen wilden we vooral behandelen, snijden of medicijnen voorschrijven. Jonge mensen staan heel erg voor open voor preventie.’ Als mogelijke verklaring denkt Ling dat jonge mensen de positieve effecten van een gezonde leefstijl aan den lijve hebben ondervonden. Tegelijk is zij nuchter: ‘Het moet nog blijken in hoeverre organisaties er open voor staan en hoe dat met carrièrekansen zit.’

Fitter op één been

Wie Ling spreekt, kan niet om haar passie voor Chinese vechtsport heen. Zij heeft jarenlang op internationaal niveau meegedaan en vaak gewonnen. Zij kwalificeerde zich voor de Olympische Spelen, maar door een wild card ging een ander haar net voor. ‘Toen kwam de focus te liggen op studie, ik kreeg een relatie, promoveerde, kreeg twee kinderen.’
Het is een passie die ze van haar moeder erfde, die tot haar plotselinge overlijden twee jaar geleden nog steeds lesgaf. ‘Eigenlijk heb ik sinds twee jaar mijn comeback. Mijn moeder gaf altijd lessen tai chi en qigong. Na haar overlijden hadden de leerlingen ineens geen lerares. Ik ben toen de lessen gaan overnemen.’ Ling merkte snel verbetering bij zichzelf. ‘Door op een been te staan, merkte ik dat ik fitter werd.’

Tai chi en de kunst van het levensonderhoud

Wat begon als eerbetoon aan haar moeder, groeide uit tot een persoonlijke ‘comeback’. Onlangs won ze zelfs goud op het Nederlands Kampioenschap. ‘Tai chi is voor mij de ultieme vorm van preventie en leefstijl. Het geeft me niet alleen fysieke fitheid, maar ook de mentale scherpte die ik nodig heb in mijn werk.’

Wat zou ze collega’s willen meegeven? Zij weet het heel goed: het belang van je eigen balans. ‘Zoek een werkplek die bij je past, waar je de ruimte krijgt, ook om je in te zetten voor preventie. In de basis is werk nodig voor je levensonderhoud, maar zorg dat zodra er enige ruimte is, dat je die inzet voor je eigen gezondheid en leefstijl. Zo blijven wij zelf langer inzetbaar en kunnen anderen helpen.’