TBV magazine nr. 2-3, 2026

    © BSL

    Themanummer letselschade | Smartengeld en blijvende invaliditeit | Juridische aspecten van letselschade | Letselschadezaak bij beroepsziekte | Second victim-fenomeen in medische zaken | Behandeling van whiplash associated disorder

    Second victim-fenomeen in medische zaken

    Dit proefschrift belicht de vaak onderbelichte positie van de veroorzaker in civiele letselschadezaken, met nadruk op immateriële behoeften en ervaringen.

    Leren van buren

    Lode Godderis vergelijkt de regelingen rond de medische gevolgen van blootstelling aan beroepsrisico's in Vlaanderen en Nederland.

    Trekken aan niet-gemotiveerde werknemer

    Nu bijna een jaar geleden bezocht een 35-jarige man mijn bedrijfsspreekuur. Hij werkt in de productie van een bedrijf dat ‘frontlinesystemen' van landbouwvoertuigen maakt. Eén van de eerste dingen waarmee hij kwam, was – naast de klacht van somberheid – dat hij niks kon doen. Hij vertelde verder dat hij een opleiding had gehad waarmee hij veel meer kon dan wat hij nu deed en dat het bedrijf dat niet zag.

    Lagen van letsel

    Letselschade is een domein waarin medische feiten, juridische kaders, causaliteit en menselijke ervaringen onvermijdelijk met elkaar verweven raken. Dit themanummer laat zien hoe breed en gelaagd dit terrein is voor bedrijfs- en verzekeringsartsen. Want letselschade draait niet alleen om schadevaststelling; het draait om het begrijpen van context, wetgeving, etiologie en herstelprocessen.

    Bijstandsarts in Vlaamse praktijk

    In zijn thesis geeft Etienne Cooreman aan dat het belangrijk is voor bijstandsartsen/verzekeringsartsen om te weten wat bezorgdheden en verwachtingen van verkeersslachtoffers zijn, zodat de kwaliteit van een consult beter aansluit.

    Complex traject

    Dit themanummer bespreekt een casus rond een functionele neurologische stoornis (FNS) na een vermeende chemische blootstelling. Die biedt inzicht in het complexe diagnostische traject bij een vermoeden van FNS. De beschreven complexiteit is herkenbaar: klachten kunnen verergeren door ervaren onveiligheid, het gevoel onvoldoende gehoord te worden en bijkomende psychische belasting.

    Analyse van causaliteit essentieel

    In letselschadezaken is de analyse van de causaliteit een essentieel onderdeel. Als de gezondheidsschade is vastgesteld volgt de vraag in hoeverre de door het slachtoffer aangewezen externe factor geheel, gedeeltelijk of niet verantwoordelijk is voor de schade. En welke factoren veroorzaken aanhoudende klachten? Een analyse van causaliteit is naar mijn idee onderbelicht in opleidingen en nascholingen.

    Belgische aanpak van arbeidsongevallen

    Veiligheid op het werk, dat is een bewuste keuze en laat je niet aan het toeval over. Een gedegen aanpak die werkt maakt het verschil voor degene die zich dagelijks inzetten op het werk. Ondanks dalende cijfers in arbeidsongevallen blijft het voorkomen van menselijke schade door het werk een complexe uitdaging. Wetgeving en aanpakken verschillen tussen landen. In dit artikel vergelijken we de aanpak in België met deze in Nederland op het vlak van preventie van arbeidsongevallen en wat we hieruit kunnen leren.

    Juridische aspecten van letselschade

    Letselschade in het kader van een arbeidsrelatie verwijst naar de schade die een werknemer oploopt als gevolg van lichamelijk en/of psychisch letsel na een ongeval, incident of langdurige blootstelling aan schadelijke omstandigheden. Dit kan uiteenlopende vormen aannemen, variërend van medische kosten en financiële schade als gevolg van verlies aan arbeidsvermogen tot immateriële schade zoals smartengeld. Voor bedrijfsartsen is inzicht in de juridische aspecten van letselschade essentieel, omdat medische beoordeling, preventie en re-integratie in de praktijk vaak samenlopen met vragen over verantwoordelijkheid en vergoeding.

    Behandeling van whiplash associated disorder

    Angelique Reitsma en collegae deden onderzoek naar de actuele wetenschappelijke kennis en inzichten om gezondheidsuitkomsten van patiënten met whiplash associated disorder (WAD) te inventariseren. Daarmee kwamen zij tot aanbevelingen voor een herstelgerichte aanpak van WAD-graad I-II (Quebec Task Force-indeling) letselschadezaken. Het onderzoek werd in 2023 gepubliceerd in het Tijdschrift voor Vergoeding Personenschade1, maar is nog altijd actueel en ook relevant voor de bedrijfs- en verzekeringsarts om kennis van te nemen.

    Letselschadeprocedure: valkuil voor behandelaren

    Behandelaren zoals revalidatieartsen en psychologen zien dat functioneel herstel en re-integratie kunnen stagneren als werkenden gewikkeld zijn in langdurige procedures. Een letselschadeprocedure kan een belemmering vormen voor een effectieve behandeling. Bovendien is er de valkuil van het afgeven van een verklaring.

    Ongunstige medische uitkomst: verwijtbaar of niet?

    Als medisch adviseur verzekeringsarts binnen de letselschade beoordelen wij regelmatig dossiers waarin een betrokkene stelt dat een ongunstige medische uitkomst komt door een fout van een behandelend arts en dat hierdoor schade is ontstaan. Vaak ligt de situatie genuanceerder, aangezien een ongewenste uitkomst niet automatisch komt door een fout, onzorgvuldigheid of nalaten.

    FNS na chemische blootstelling

    Beroepsziekten worden in de praktijk veelal verbonden aan objectief aantoonbare schade door blootstelling aan schadelijke factoren op het werk. In letselschadecontext staat de vraag naar een causaal verband tussen blootstelling en klachten daarom vaak centraal. Minder bekend is dat ook functioneel neurologische stoornissen (FNS) kunnen ontstaan in een arbeidscontext en aanleiding kunnen geven tot langdurige beperkingen. FNS is een neurologische aandoening die op basis van positieve klinische kenmerken kan worden vastgesteld, ondanks het ontbreken van structurele afwijkingen.

    Werkgebonden huid- en longreactie

    Enkele maanden na indiensttreding ontwikkelt een werknemer ernstige huidklachten, gevolgd door kortademigheid. Hij is werkzaam op een laboratorium voor kwaliteitscontrole en verbetering van PUR-schuim. Diagnostisch onderzoek toonde zowel type I- als type IV-sensibilisatie voor isocyanaten aan.

    AMA Guides bij beoordeling ziekte en letsel

    De American Medical Association in de VS publiceerde in 1958 de eerste bundel van de zogenoemde AMA Guides als praktische evidencebased richtlijn voor de beoordeling van ziekten en letsels. Later werden deze bundels samengevoegd tot één boekwerk. Inmiddels is de zesde editie uit (eerste geprinte versie in 2007). Deze editie is momenteel nog actueel, maar werd in de afgelopen jaren wel regelmatig van updates voorzien. Al verschijnen die op dit moment alleen nog online.

    GAV: structuur, missie en samen- werkingsverbanden

    De GAV (Geneeskundig Adviseurs in particuliere Verzekeringszaken) is een wetenschappelijke en professionele vereniging die een belangrijke rol speelt binnen het veld van de particuliere verzekeringsgeneeskunde. De leden van de GAV zijn werkzaam in de sectoren levens- en arbeidsongeschiktheidsverzekeringen (aov) en letselschade. Ze vertegenwoordigen zowel de medisch adviseurs die werken voor verzekeraars als degenen die beroepsmatig de belangen behartigen van cliënten of benadeelden.

    Letselschadezaak bij beroepsziekte

    Na jarenlange werkgerelateerde blootstelling aan lawaai en stof heeft een ex-werknemer lawaaislechthorendheid en klachten aan de bovenste luchtwegen ontwikkeld. In dit artikel bespreek ik een methodiek die een deskundige kan toepassen om invaliditeit bij een beroepsziekte in te schatten.

    Amerikaanse ‘gids’ in Nederlandse letselschadepraktijk

    Dit artikel geeft een praktisch overzicht van de toepassing van de AMA Guides to the evaluation of permanent impairment binnen de Nederlandse letselschadepraktijk, inclusief de rol van aanvullende Nederlandse medisch-specialistische richtlijnen daarbij. Het biedt verzekeringsartsen en bedrijfsartsen inzicht in de medische duiding van blijvende invaliditeit en de betekenis daarvan in de letselschadepraktijk.

    Gezondheidsschade door werk – wie ziet dat dan?

    Multidisciplinaire teams onderzoeken in het Amsterdam UMC vermoede beroepsziekten. Hoogleraar Frederieke Schaafsma en klinisch arbeidsgeneeskundige Willem Pieter Piebenga zijn daar nauw bij betrokken. In dit interview vertellen ze over het belang van erkenning en de ontwikkelingen rond schadecompensatie.